سفارش تبلیغ
خرید بلیط هواپیما، خرید و رزرو اینترنتی ، چارتر، سامتیک
هر نو رسته ای که در جستجوی دانش و عبادت رشد کند تا بزرگ شود، خداوند روز قیامت پاداش هفتاد و دو صدیق را به او می دهد . [پیامبر خدا صلی الله علیه و آله]
لوگوی وبلاگ
 

دسته بندی موضوعی یادداشتها
 
شعر ، دنیز ، آذربایجان ، ارومیه ، علیار ، مصطفی ، قلیزاده ، غربی ، ترکی ، امام ، علی ، ترکی ، دنیزنیوز ، شاعر ، حوزه ، حسین ، حمیدی ، اسلامی ، هنری ، محمد ، غزل ، فارسی ، ایران ، حاج ، قرآن ، کتاب ، باکو ، اسلام ، نشریه ، تبریز ، طنز ، عاشیق ، اکبر ، کتاب ، مصطفی قلیزاده علیار ، شهریار ، سایت ، نخجوان ، سید ، شهید ، باکو ، اهل بیت ، ابراهیم ، سفر ، دریاچه ، ادبیات ، انقلاب ، خمینی ، فخری ، اسرائیل ، پیغمبر ، تصویر ، جمعه ، حمید ، صادق ، دفاع ، رضا ، مهدی ، مقدس ، حوزه هنری ، پیامبر ، اکبر ، اهر ، بهرام ، فاطمه زهرا ، فاطمه ، عاشورا ، نارداران ، نامه ، مقاله ، کربلا ، عکس ، عراق ، زهرا ، بسیج ، ترکیه ، ترکیه ، جمهوری ، اهل ، انتظار ، امام علی ، همایش ، واقف ، هنرمندان ، ورزقان ، مردم ، موسیقی ، امام حسین ، ادبی ، آیت الله ، خامنه ای ، خدا ، بیت ، زن ، شامی ، دوستی ، در ، صابر ، شهر ، شیخ ، قم ، رستمی ، حسن ، جنبش ، جشنواره ، حافظ ، اسدی ، امام خمینی ، نقد ، کانون ، وبلاگ ، واحدی ، مدح ، محمود ، ایرانی ، آمریکا ، حاج علی اکرام ، حسنی ، حجاب ، خاطرات ، به ، ترجمه ، تاریخ ، تهران ، رمضان ، سیاسی ، شاعران ، سوریه ، سال ، سعید ، فرهنگ ، عید ، عشق ، صراف ، علی یف ، عظیم ، فرهنگی ، زینب ، زبان ، سلبی ناز ، سلیمانپور ، روز ، رضوانی ، دو ، تبریزی ، پیامبر اسلام ، حیدر ، آمریکا ، آراز ، استاندار ، احمد ، اکرام ، مجتبی ، مجلس ، مرثیه ، مصر ، میرزا ، مهدی موعود ، مطبوعات ، نویسندگان ، نویسنده ، مشهد ، محمداف ، کانون ، هفته نامه ، هفته ، وطن ، ولی ، ادب ، اردوغان ، آذربایجان غربی ، حزب ، جواد ، پیام ، دو هفته نامه ، دیدار ، رسول ، رجبی ، داستان ، شاهرخ ، شجاع ، زلزله ، زندگی ، فتح الهی ، فرانسه ، علمیه ، علیزاده ، عکس ، فضولی ، فلسطین ، فیلم ، قیام ، غدیر ، علمدار ، غفاری ، سعدی ، دانشگاه ، رزم آرای ، رهبری ، دینی ، رباعی ، بعثت ، جاوید ، حدیث ، حسینی ، آثار ، آزادی ، اسماعیل زاده ، انگلیس ، اورمیه ، اکرام ، یاد ، هنر ، کرکوک ، ماه ، محسن ، محفل ، مثنوی ، هادی ، نماز ، نوروزی ، ملی ، منظومه ، موعود ، موسی ، هریس ، محمدی ، مسلمان ، مراغه ای ، یادداشتهای ، وفات ، انجمن ، امین ، انتخابات ، امام زمان ، ارشاد ، اخلاق ، آران ، آغدام ، آیت الله خامنه ای ، آذری ، حضرت ، حماسه ، حاجی زاده ، بیداری ، تبلیغات ، توهین ، دوزال ، رهبر ، روزنامه ، خوی ، شب ، فارس ، فرزند ، علامه ، صدر ، صادقپور ، عرب ، عرفان ، طلاب ، طلعت ، صمداف ، عابدینی ، عاشیق ها ، صابونی ، شیعه ، شیراز ، شوروی ، صلاحلو ، شهردار ، شهادت ، علیرضا ، غلامعلی پور ، قربانی ، قاراباغ ، سهلاب ، سریال ، خلیل ، دفاع مقدس ، درویش ، دنیز نیوز ، دولت ، دکتر ، تمثیل ، بیر ، پناه ، بشیری ، بهجت ، بهمن ، حجت الاسلام ، حق ، حمایت ، خانه ، خاطره ، جدید ، جعفری ، جاذبه ، جواب ، چولپا ، آقازاده ،

آمار و اطلاعات

بازدید امروز :1031
بازدید دیروز :1339
کل بازدید :1674107
تعداد کل یاداشته ها : 856
96/10/26
7:2 ع
مشخصات مدیروبلاگ
 
قلیزاده علیار[266]

خبر مایه
پیوند دوستان
 
سرچشمه ادب و عرفان : وب ویژه تفسیر ادبی عرفانی قرآن مجید هم نفس طراوت باران سرچشمه همه فضـایـل مهــدی(ع) است ►▌ استان قدس ▌ ◄ تنهایی......!!!!!! جریان شناسی سیاسی - محمد علی لیالی جـــیرفـــت زیـبا بچه مرشد! سارا احمدی بیصدا ترازسکوت... .: شهر عشق :. پیامنمای جامع شقایقهای کالپوش ساده دل شهر صبح ماتاآخرایستاده ایم سایت روستای چشام (Chesham.ir) ماییم ونوای بینوایی.....بسم الله اگرحریف مایی وبلاگ گروهیِ تَیسیر منطقه آزاد محمدمبین احسانی نیا رازهای موفقیت زندگی مرام و معرفت نغمه ی عاشقی یامهدی Dark Future امام خمینی(ره)وجوان امروز عشق ارواحنا فداک یا زینب سیاه مشق های میم.صاد ....افسون زمانه مهاجر مردود دهکده کوچک ما گروه اینترنتی جرقه داتکو بسیج دانشجویی دانشکده علوم و فنون قرآن تهران سکوت ابدی هفته نامه جوانان خسروشهر آتیه سازان اهواز بیخیال همه حتی زندگیم عمو همه چی دان پـنـجـره صل الله علی الباکین علی الحسین تینا شهید آوینی Chamran University Accounting Association پدر خاک فقط خدا از یک انسان ع ش ق:علاقه شدید قلبی تبریک می گوییم شما به ساحل رسیدید!!!!! گاهنامه زیست جوک و خنده دهاتی دکتر علی حاجی ستوده قلب خـــــــــــــــــــــــــــاکی کشکول sindrela شیدائی تنها عاشقانه سیب آریایی نیروی هوایی دلتا ( آشنایی با جنگنده های روز دنیا ) به یاد تو آخوند مالخر و تمام طرفدارانش در سیستم حکومتی فروشگاه من قاضی مالخر یا قاضی طمع کار کدامیک ؟؟؟؟ پایگاه خبری،قرآنی، فرهنگی آذربایجان غربی عاشقانه زنگ تفریح

اسامی شهدای کربلا (2)

قسمت دوم

پژوهش و نگارش: علامه سید محسن امین عاملی (مؤلف کتاب «اعیان الشیعه»)

اسامی شهدای کربلا از یاران امام حسین علیه السلام طبق روایاتی که نگارنده از لابلای کتب تاریخ به دست آورده‏ام از بنی هاشم و غیر بنی هاشم بدین شرح ذکر شده است:

یاران امام از غیر بنی­هاشم که در واقعه کربلا به شهادت رسیده‏اند به ترتیب حروف الفبا

1ـ ابراهیم بن الحصین الاسدی
2
ـ ابو الحتوف بن الحارث الانصاری
3
ـ ابو عامر النهشلی
4
ـ ادهم بن امیه العبدی
5
ـ اسلم الترکی     )آزاد شده حسین ع (
6
ـ امیة بن سعد الطایی
7
ـ أنس بن الحارث الکاهلی
8
ـ أنیس بن معقل الاصبحی
9
ـ بریر بن خضیر الهمدانی
10
ـ بشر بن عبد الله الحضرمی
11
ـ بکر بن حی التیمی
12
ـ جابر بن الحجاج التیمی
13
ـ جبلة بن علی الشیبانی
14
ـ جنادة بن الحارث السلمانی
15
ـ جنادة بن کعب الانصاری
16
ـ جندب بن حجیر الخولانی
17
ـ جون (آزاد شده ابی­ذر(
18
ـ جوین بن مالک التمیمی
19
ـ الحارث بن امرئ القیس الکندی
20
ـ الحارث بن نبهان (آزاد شده حمزه(
21
ـ الحباب بن الحارث
22
ـ الحباب بن عامر الشعبی
23
ـ حبشی بن قاسم النهمی
24
ـ حبیب بن مظهر الاسدی
25
ـ الحجاج بن بدر السعدی
26
ـ الحجاج بن مسروق الجعفی
27
ـ الحر بن یزید الریاحی
28
ـ الحلاس بن عمرو الراسبی
29
ـ حنظلة بن اسعد اشبامی
30
ـ حنظلة بن عمرو الشیبانی
31
ـ رافع (آزاد شده مسلم الازدی(
32
ـ زاهر بن عمرو الکندی (آزاد شده عمرو بن حمق(
33
ـ زهیر بن لبشر الخثعمی
34
ـ زهیر بن سلیم الازدی
35
ـ زهیر بن القین البجلی
36
ـ زیاد بن عریب الصائدی
37
ـ سالم (آزاد شده بنی المدینه الکلبی(
38
ـ سالم (آزاد شده عامر عبدی(
39
ـ سعد بن الحارث الانصاری
40
ـ سعد (آزاد شده علی بن ابی طالب ع(
41
ـ سعد (آزاد شده عمرو بن خالد صیداوی(
42
ـ سعید بن عبد الله الحنفی
43
ـ سلمان بن مضارب البجلی
44
ـ سلیمان (آزاد شده حسین ع)
45
ـ سوار بن منعم النهمی
46
ـ سوید بن عمرو بن ابی المطاع
47
ـ سیف بن الحارث بن سریع الجابری
48
ـ سیف بن مالک العبدی
49
ـ شبیب (آزاد شده حارث جابری(
50
ـ شوذب )آزاد شده بنی شاکر(
51
ـ الضرغامة بن مالک
52
ـ عائذ بن مجمع العائذی
53
ـ عالبس بن ابی شبیب الشاکری
54
ـ عامر بن حسان بن شریح بن سعد بن حارثه بن لام بن عمرو بن طریف بن عمرو بن بشامة بن ذهل بن جدعان بن سعد بن قطرة بن طی
55
ـ عامر بن مسلم العبدی
56
ـ عباد بن المهاجر الجهنی
57
ـ عبد الأعلی بن یزید الکلبی
58
ـ عبد الرحمن الارحبی
59
ـ عبد الرحمن بن عبد ربه الانصاری
60
ـ عبد الرحمن بن عروة الغفاری
61
ـ عبد الرحمن بن مسعود التیمی
62
ـ عبد الله بن ابی بکر (چنان که جاحظ در کتاب الحیوان آورده وی از کسانی است که در واقعه کربلا به شهادت رسیده است)
63
ـ عهد الله بن بشر الخثعمی
64
ـ عبد الله بن عروة الغفاری
65
ـ عبد الله بن عمیر بن جناب الکلبی
66
ـ عبد الله بن یزید العبدی
67
ـ عبید الله بن یزید العبدی
68
ـ عقبة بن سمعان
69
ـ عقبة بن الصلت الجهنی
70
ـ عمارة بن صلخب الازدی
71
ـ عمران بن کعب بن حارثة الاشجعی
72
ـ عمار بن حسان الطائی
73
ـ عمار بن سلامة الدالانی
74
ـ عمرو بن عبد الله الجندعی
75
ـ عمرو بن خالد الازدی
76
ـ عمرو بن خالد الصیداوی
77
ـ عمرو بن قرظة الانصاری
78
ـ عمرو بن مطاع الجعفی
79
ـ عمرو بن جنادة الانصاری
80
ـ عمرو بن ضبیعة الضبعی
81
ـ عمرو بن کعب ابو ثمامة الصائدی
82
ـ قارب (آزاد شده حسین ع)
83
ـ قاسط بن زهیر التغلبی
84
ـ القاسم بن حبیب الازدی
85
ـ کردوس التغلبی
86
ـ کنانة بن عتیق التغلبی
87
ـ مالک بن ذودان
88
ـ مالک بن عبد الله بن سریع الجابری
89
ـ مجمع الجهنی
90
ـ مجمع بن عبید الله العائذی
91
ـ محمد بن بشیر الحضرمی
92
ـ مسعود بن الحجاج التیمی
93
ـ مسلم بن عوسجه الاسدی
94
ـ مسلم بن کثیر الازدی
95
ـ مقسط بن زهیر التغلبی
96
ـ منجح (آزاد شده امام حسن ع)
97
ـ الموقع بن ثمامة الاسدی
98
ـ نافع بن هلال الجملی
99
ـ نصر (آزاد شده علی ع)
100
ـ النعمان بن عمرو الراسبی
101
ـ نعیم بن عجلان الانصاری
102
ـ واضح الرومی (آزاد شده حارث سلمانی)
103
ـ وهب بن حباب الکلبی
104
ـ یزید بن ثبیط العبدی
105
ـ یزید بن زیاد بن مهاصر الکندی
106
ـ یزید بن مغفل الجعفی

چنانچه سی تن از بنی هاشم را به این تعداد که ذکر شد اضافه کنیم.تعداد شهدای کربلا به 136 نفر می‏رسد و چون قیس بن مسهر صیداوی و عبد الله بن بقطر و هانی بن عروة را نیز جزء آنها قرار دهیم تعداد آنها به 139 نفر خواهد رسید.

 

 


  

اسامی شهدای کربلا(1)

قسمت اول

پژوهش و نگارش: علامه سید محسن امین عاملی (مؤلف کتاب «اعیان الشیعه»)

اسامی شهدای کربلا از یاران امام حسین علیه السلام طبق روایاتی که نگارنده از لابلای کتب تاریخ به دست آورده‏ام از بنی هاشم و غیر بنی هاشم بدین شرح ذکر شده است:

فرزندان امیرالمؤمنین (علیه السلام):

1ـ ابو بکر بن علی (که شهادت وی با شک و تردید ذکر شده است)   
2
ـ عمر بن علی
3
ـ محمد الاصغر بن علی
4
ـ عبد الله بن علی
5
ـ عباس بن علی
6
ـ محمد بن العباس بن علی
7
ـ عبد الله بن العباس بن علی
8
ـ عبد الله الاصغر
9
ـ جعفر بن علی
10
ـ عثمان بن علی

فرزندان امام حسن (ع):
11
ـ قاسم بن حسن
12
ـ ابو بکر بن حسن
13
ـ عبد الله بن حسن
14
ـ بشر بن حسن


فرزندان امام حسین(ع)
15
ـ علی بن الحسین الاکبر
16
ـ عبد الله الرضیع (علی اصغر)
17
ـ ابراهیم بن الحسین (این نام را ابن شهر آشوب در کتاب خود «مناقب» آورده و تعداد دیگری نیز بدان اضافه کرده است.)

فرزندان عبد الله بن جعفر:

18ـ محمد بن عبد الله بن جعفر
19
ـ عون بن عبد الله بن جعفر
20
ـ عبید الله بن عبد الله بن جعفر
فرزندان عقیل بن ابی طالب:
21ـ مسلم بن عقیل
22
ـ جعفر بن عقیل
23
ـ جعفر بن محمد بن عقیل     )نام وی را نیز ابن شهر آشوب ذکر کرده است  (
24
ـ عبد الرحمن بن عقیل
25
ـ عبد الله الاکبر بن عقیل
26
ـ عبد الله بن مسلم بن عقیل
27
ـ عون بن مسلم بن عقیل
28
ـ محمد بن مسلم بن عقیل
29
ـ محمد بن ابی سعید بن عقیل
30
ـ احمد بن محمد الهاشمی (هر چند که در میان کتب تاریخی نامی از این شخص برده نشده و نه جزء فرزندان عباس و نه غیر او ذکری به میان نیامده اما وی را نیز ابن شهر آشوب آورده است(

یاران امام از غیر بنی­هاشم که در واقعه کربلا به شهادت رسیده‏اند به ترتیب حروف الفبا

لطفاً در قسمت دوم بخوانید


  

 

عکسی دوست­ داشتنی از علامه طباطبائی

(رحمه الله علیه)

 


92/8/14::: 10:18 ع
نظر()
  

امام موقت جمعه ارومیه تأکید کرد:

رعایت حلال و حرام اساس زندگی سالم و سعادتمند است

به گزارش خبرنگار دنیز حجت الاسلام سید محمد فخری در خطبه های نماز جمعه این هفته ارومیه با اشاره به آیات قرآن کریم گفت: رعایت موازین حلال و حرام شرعی پایه یک زندگی سالم و لذت بخش را تشکیل می دهد.

فخری با استفاده از روایات اهل بیت (ع) و با اشاره به نظرات مفسران بزرگ قرآن از جمله علامه طبابائی در کتاب المیزان، اظهار داشت: زندگی دلخواه و سالم و آرام نتیجه رعایت حلال و حرام شرعی یعنی ایمان و عمل صالح است که برای انسان مؤمن و رعایت کننده حلال و حرام، سعادت دنیا و آخرت و روزی فراوان و حلال به ارمغان می آورد و انسان از زندگی خود احساس خشنودی و لذت پایدار می کند

این مقام روحانی افزود:  برای رسیدن به چنین زندگی پاک و لذت بخشی، انسان باید خود و خانواده اش را از آلوده شدن به گناه و حرام دور نگه دارد که رسیدن به این مرحله در آیات قرآن «حیات طیّبه» (زندگی پاک) نامیده می شود.

امام جمعه موقت ارومیه با اشاره به فرا رسیدن 27 تیر ماه سالروز قبول قطعنامه 598 شورای امنیت سازمان ملل از سوی ایران در سال 1367، گفت: گر چه جنگ تحمیلی خسارات انسانی و اقتصادی و عمرانی زیادی به ملت و کشور ما وارد کرد، ولی پذیرش این قطعنامه از سوی جمهوری اسلامی ایران به رهبری امام خمینی (ره) در آن موقعیت حساس تاریخی بسیار به موقع، بسیار هوشمندانه، بجا و به صلاح کشور و ملت و در جهت حفظ دست آوردهای دفاع مقدس بود، زیرا هم نگذاشت یک وجب از خاک ایران در اشغال دشمن بعثی بماند و هم موجب تثبیت نظام شد و از سوی دیگر استکبار جهانی برای همیشه از تعرض به ایران مأیوس گشت.

فخری با گرامیداشت آغاز هفته بهزیستی، نقش این نهاد مردمی در رسیدگی به افراد بی سرپرست جامعه را بسیار اساسی و حیاتی دانست و از فعالیت اداره کل بهزیستی و کمیته امداد امام خمینی تجلیل نمود و از مردم نیکوکار و اهل احسان خواست تا با این نهادهای انسانی کشور همکاری و همگامی بیشتری داشته باشند.

امام جمعه موقت ارومیه با عرض تسلیت به مناسبت حادثه شهادت مظلومانه حاج واقف عبد الله اف از مجاهدان اسلامی آذربایجان در زندان دولت وابسته باکو گفت: ما از طرف ملت مسلمان ایران به مردم مسلمان آذربایجان به ویژه خانواده داغدیده مجاهد شهید حاج واقف عبدالله اف، تسلیت می گوییم و این جنایت دولت ضد اسلامی باکو را به شدت محکوم می کنیم و هشدار می دهیم که سرنوشت قذافی و حسنی مبارک و سایر جنایت پیشگان ضد مردمی و وابسته به آمریکا و اسرائیل در انتظار توست.

امام جمعه موقت ارومیه در پایان ضمن تشکر از حضور طلاب خواهر استان در نماز جمعه، گفت: حوزه های علمیه مایه برکات علمی و فکری و معنوی در میان تمام اقشار جامعه بوده و هست و امروز نسبت به گذشته ها بانوان فاضله، فرهیخته و دانشمند زیادی در حوزه های علمیه تربیت می شوند و در هدایت فکری و ارشاد معنوی مردم بیشتر تلاش می کنند.

 


  

موسیقی صوت و آهنگ کلام در قرائت قرآن

  • استاد رسول اسماعیل زاده دوزال

قرآن کتابی است که دارای ابعاد مختلف معرفتی، کلامی و هنری است. همانگونه که از معنای لغوی قرآن مستفاد می‌شود، قرآن کتابی است که باید آن را خواند. بار معنایی این لغت به‌گونه‌ای است که از جهتی بایستی در خواندن متن قرآن به معنا و درک معنای آن توجه داشت و از جهت دیگر به دلیل برخورداری از زیبایی‌های کلامی و بلاغتی باید در چارچوب موازین صوتی، آهنگ و وزن کلام عرب، آن را ادا کرد.

تطابق زیبایی صوتی با زیبایی کلامی قرآن منحصر به فرد است. یعنی ساختار کلامی قرآن به نحوی است که قاری هنگام قرائت و تلاوت آن، قرائت خود را توأم با یکی از موازین و قوانین صوتی منطبق می‌کند. به عبارت روشن‌تر این خصوصیت ذاتی کلام قرآن است که قاری را وادار می‌کند که به هنگام تلاوت و قرائت عبارت‌ها و فرازها را به تناسب حال و مقام و با صوت و لحن آهنگدار ادا کند.

موضوع موسیقی موضوع پیچیده‌ای است و واژه موسیقی نیز از واژه‌هایی است که هم بار منفی و هم بار مثبت به خود گرفته و نسبت به جوامع، سطوح سنی، معرفتی و نسبت به زبان‌ها و فرهنگ‌ها و حوزه‌ علمی متغیر بوده‌است. برداشت یک فقیه از موسیقی قطعاً با برداشت یک فیلسوف، عارف، هنرمند، شاعر برداشتی متفاوت است.

تعاریف نیز متفاوت است. تعریفی که یک فقیه از موسیقی دارد، با تعریفی که یک عارف و یا فیلسوف و یا ریاضی‌دان از آن دارد، کاملاً متفاوت است. در بین فقها نیز در زمینه تعریف موسیقی وحدت نظر وجود ندارد. فلذا می‌بینیم که برخی از فقها در رابطه با موسیقی حکم مطلقاً حرام را صادر کرده‌اند و برخی نیز بین انواع موسیقی فرق گذاشته و موسیقی مطرب، شهو‌ت‌آور، مخل ‌اراده و عقل و منافی عفت و عقیده را موسیقی حرام و کلام موزون، آهنگدار را بی‌اشکال دانسته‌اند و حتی برخی از فقها از جمله رهبر معظم انقلاب آیت‌الله خامنه‌ای تشخیص این را نیز به عهده مکلف گذاشته است. در حقیقت این مکلف است که باید تشخیص دهد که کدامین آهنگ و یا کلام و لحن موزون در وی جرقه‌های ارتکاب به گناه را روشن می‌کند و کدامین در وی تأثیر مثبت می‌گذارد تا تکلیف خود را متوجه شود. در این خصوص علما، فقها و اندیشمندان سخن بسیار گفته‌اند و بعضاً نیز توضیحات تفضیلی برخی از علما نه تنها به تحلیل موضوع کمکی نکرده‌است حتی به ابهام و پیچیدگی و تعقدات آن افزوده است.

علمایی چون علامه طباطبایی، شهید مطهری، استاد محمدتقی جعفری از معاصران و شخصیت‌هایی چون ابن‌سینا، فارابی، عبدالقادر مراغه‌ای، صفی‌الدین ارموی و میرمحسن نواب قره‌باغی از علما و موسیقی دانان کلاسیک در این وادی سخن بسیار گفته‌اند، هر چند فقهای معاصر اغلب در زمینه موسیقی تنها به استنباط حکم موسیقی از منابع اکتفا کرده‌اند، ولی بسیاری از شخصیت‌های اسلامی علاوه بر آن خود در زمینه علم موسیقی صاحب‌نظر بوده‌اند.

با صرف ‌نظر از ابهاماتی که در تئوری و موضوع وجود دارد، اختلاف آرا و سلیقه‌هایی که در مصداق به وجود می‌آید و این که مکلف خود موضوعی را از مصادیق لهو و لعب و مخل عقل و اراده تشخیص دهد، این مسئله نیز موسیقی و حکم موسیقی در جامعه را با مشکل روبه ‌رو ساخته است. به‌عنوان مثال بعضی اشخاص در برخی محافل و مراسم هنگام اجرای موسیقی مثلاً سرود ملی، مجلس را ترک گفته و برخی دیگر گوش فرا می‌دهند، این دوگانگی در برخوردها ناشی از مختار بودن مکلف در تعیین مصادیق است. به هر حال در رابطه با موضوع موسیقی و مسائل جانبی آن گروه‌های مختلفی مطرح هستند که ایجاد ارتباط علمی در بین این گروه‌ها تا حدودی به تبیین موضوع موسیقی کمک خواهد کرد. حل این مسئله مطالعات پیوسته موسیقی دانان، موسیقی خوانان، موسیقی نوازان، کارشناسان فقه و اندیشمندان، حتی روان‌شناسان را به طور توأمان می‌طلبد، از این حیث و با توجه به کاستی‌هایی که در شناخت و معرفی موسیقی، اختلاف‌هایی که در این فن به عمل آمده‌است، ضرورت بازنگری موضوع موسیقی را بیشتر عیان می‌کند و من نیز طرفدار آن هستم که در پرتو دانسته‌ها و علوم مختص و مرتبط با این امر مراجعه مجدد، عمیق و گسترده به نصوص دینی ضروری است تا ابعاد مختلف این موضوع تبیین و روشن شود. و الا صدها سؤال بی‌پاسخ در ذهن مکلف ایجاد ‌شده و لاینحل باقی خواهد ماند.

همانگونه که گفته شد، مضامین آیات قرآن سنخیت عجیبی با نغمات و مقامات دارند. هرچند آیات قرآن در چارچوب کلام منظوم و شعر نمی‌گنجد، ولی در عین حال عاری از وزن و آهنگ نیست، آیات قرآن به تناسب مضمون و مفهوم دارای آهنگ ذاتی هستند. اساساً بین آهنگ و زیبایی‌های کلامی و بلاغتی ارتباط تنگاتنگی وجود دارد، چینش حروف در یک واژه و کلمه، تقارن کلمات یک فراز و تأخر و تقدم مقوله‌ها و واحدهای نحوی، برخورداری الفاظ از اوزان و قافیه (کلام مسجع) انطباق لفظ با مضمون و انتخاب و گزینش مقام و یا نغمه مطلوب را به طور مکانیکی حل کرده است. به عبارت بسیار ساده، آیات قرآنی با زبان بی‌زبانی به قاری الهام می‌کند که این فراز را در فلان مقام و دستگاه قرائت کن. این ساز و کار در جوهره الفاظ و واحدهای نحوی کلام الهی نهفته است.

من بیشتر به این معتقد هستم که در انتخاب مقامات و دستگاه‌ها بیش و پیش از آن که اراده و خلاقیت قاری فعال باشد، ماهیت ذاتی آیات الهام‌بخش است.

استفاده از روش‌های مصری و عربی در قرائت قرآن بجای موسیقی ایرانی امری اجتناب‌ناپذیر است. هر چند موسیقی عرب، موسیقی ایرانی و حتی آذربایجانی از یک ریشه نشأت می‌گیرند و پرداخت علمی هر سه به‌عنوان موسیقی شرق اسلامی از زمان ترخان فارابی آغاز شده‌است، ولی این امر بیشتر در تئوری و فلسفه موسیقی پی‌گیری شده‌است و در عمل و اجرا بنا به استعداد ذاتی، تناسب فرهنگی و بیش از همه ماهیت زبانی و کلامی هر یک در حیطه و حوزه خاص خود پیشرفت و تکامل یافته است. موسیقی ایرانی ازمرحله موسیقی خلقی گذر کرده به موسیقی درباری راه یافته و در هرم جامعه در سطوح بالای جامعه ایفا شده‌است، در صورتی که موسیقی عرب و همچنین موسیقی آذربایجانی سطح عمومی جامعه را پوشش می‌دهند و در عین پیچیدگی ظرفیت گسترش و انعطاف‌پذیری را دارا هستند. از طرف دیگر با توجه به قواعد تجویدی و موازین حاکم بر زبان عربی، این خصیصه از مختصات زبان قرآنی است، لذا نغمه‌ها، مقامات عربی با الحان و لهجه اعراب بیشتر سازگاری و تناسب دارد تا مقامات و نغمه‌های ایرانی. با توجه به این امر نمی‌توان تلاوت قرآن را به کلی با مقامات ایرانی ادا کرد. هرچند که در این عرصه از مقامات و نغمه‌های ایرانی نیز استفاده می‌شود، ولی این امر در دایره بسیار محدود ایفا می‌شود. ولی مقامات و نغمه‌های مصری و حجازی جذبه و شیوایی خاص خود را دارد. تناسب کلامی، سنخیت زبانی، توازن اعراب با تحریرها و امکان فعالیت صوتی ابراز استعداد خلاقیت و گستردگی میدان نوآوری را در مقامات مصری و حجازی موجه، مطلوب ساخته است.

همانگونه که گفته شد، در قرائت قرآن تنها به شکل محدود می‌توان از موسیقی ایران استفاده کرد، شکل و ماهیت کلام قرآنی و فرهنگ حاکم بر قرائت‌ها این امکان را از سایر مقامات گرفته است.

ولی می‌توان این را گسترش داد و نغمه‌ها و مقامات عربی و ایرانی را ترکیب کرد. اما خود این امر بسیار استادی می‌خواهد، کار هر قاری یا موسیقی‌دان و استاد نیست. در گذشته از این نوع کارها شده‌است، برخی با استفاده از نوآوری‌هایی که داشته‌اند در مقامات و اجراهای کلام قرآنی برای خود جا باز کرده‌اند.

هرچند قرائت قرآن را نمی‌توان به‌طور کامل در چارچوب و دائره موسیقی ایرانی اجرا کرد، ولی می‌توان با استفاده از ظرفیت‌‍‌های موسیقی ایرانی و حتی آذربایجانی نوآوری‌هایی در اجرا ایجاد کرد. این کار بسیار حساس و مسئولیت‌آفرین است و کسی بدون داشتن صلاحیت‌های لازم مجاز به این کار نیست.

تأثیر موسیقی ایرانی در قرائت قرآن و موسیقی جهان بسیار حائز اهمیت است. موسیقی ایران تأثیر زیادی در آهنگ‌ها و تلاوت قرآنی و همچنین در موسیقی جهان داشته و دارد. این تأثیر هم به‌صورت غیر تجربی و نظری و هم به صورت تمرینی بوده‌است. در برخی از موسیقی‌های همسایه اسامی اغلب دستگاه‌ها به زبان فارسی است، راست، سه‌گاه، چهارگاه، پنجگاه، نهاوند، همایون، شوشتر، شکسته و غیره و هرچه دورتر و به ریشه‌ها مراجعه کنیم این تأثیر را بیشتر می‌بینیم.

 

منبع: دو هفته نامه دنیز، شماره 4  

 

 

 

 

 


  
   1   2      >